De schoorsteen moet roken!

Zoals ik in mijn derde blogpost (The Butterfly Effect) schreef, hebben we niet alleen gewerkt aan een zakelijke marketingcase, maar ook aan een case voor een charitatieve onderneming, Sukrupa Creations. Een dezer dagen zal Joyatri Ray, de directeur van ING Vysya Foundation, ons marketingplan doorspreken met de oprichtster. We hopen echt dat het plan Krupa de ogen opent, zodat Creations en vooral ook het potentieel van haar medewerkers gaat renderen en niet alleen de schoorsteen van Sukrupa Creations maar ook die van de Sukrupa Foundation gaat roken.

In het verlengde van de niet toevallig gekozen beeldspraak over rokende schoorstenen, zijn we met Joyatri ook naar Bandipur National Park gegaan. Daar hebben we het aangename ook met het maatschappelijk nuttige verenigd. Bandipur National Park is een reservaat voor onder andere zo’n 100 tijgers. Eén tijger heeft ruim 8 vierkante kilometer aan leefruimte nodig; aangezien het reservaat een dikke 800 vierkante kilometer bedraagt begint het wat krap te worden.

De Indiase regering heeft bepaald dat er in nationale parken geen mensen mogen wonen of anderszins actief zijn. Daardoor zijn er talloze stammen met bijbehorende dorpjes gedwongen verhuisd naar plekken buiten het reservaat. Deze plekken moet je zien als een klein, snel neergezet dorpje met stenen huizen netjes op een rijtje. Los van het feit dat een bakstenen huis al een cultuurshock voor zo’n stam is, is de layout van het nieuwe dorp ook niet in lijn met wat men gewend is. In de oude dorpjes werden de huizen in een cirkel rondom een centraal punt gebouwd; nu staat alles in meerdere rijen achter elkaar.

Bijzonder om te zien is dat de stammen het dorp wel voorzien van uitbreidingen in hun eigen stijl; ‘schuurtjes’ en veestallen opgetrokken uit takken bijvoorbeeld komen veel voor. Binnen in de stenen huizen wordt nog op traditionele wijze gekookt; met drie stenen wordt een vuurplaats gemarkeerd en daarbinnen wordt hout opgestookt; de pannen passen op de drie stenen. Zo’n vuurplaats is echter niet erg efficiënt; elk gezin moet elke dag het dorp uit om voldoende brandhout te verzamelen. Dat brandhout is afkomstig uit de omliggende heuvels. Daar vindt een kaalslag plaats, terwijl de regering juist graag het natuurlijke ecosysteem – bossen- hersteld ziet. Als de bossen terugkeren kan namelijk het reservaat uitgebreid worden, zodat de tijgers weer voldoende ruimte krijgen. Los van de lage efficiency zul je snappen dat het niet erg gezond is om een open vuur binnenin je bakstenen huis te hebben. Toch is dat de realiteit bij deze stammen; helaas heeft dit tot gevolg dat er jaarlijks schokkende aantallen doden vallen door rookvergiftiging.

De traditionele vuurplaats

Enkele jaren geleden heeft Philips Design daarom via het programma Philanthropy by Design, een rook-arme en energie-efficiënte oven met schoorsteen (een “chulha“) ontworpen. Het design van deze oven is gratis beschikbaar gesteld, waardoor deze ovens nu lokaal geproduceerd kunnen worden. ING Vysya Foundation werkt samen met een lokale NGO om deze ovens in de dorpjes te installeren. Zo is ING Vysya Bank van plan om volgende week (4 februari) met een buslading medewerkers 100 ovens te bouwen. Vooruitlopend hierop zijn wij met zijn vijven naar een dorpje afgereisd om daar een oventje te bouwen.

Zo’n initiatief werkt op meerdere manieren:

  • Enkele lokale mensen verdienen inmiddels een kleine boterham met de productie van de onderdelen van de oventjes.
  • De dorpsbewoners hebben baat bij het gebruik van de oventjes. Ze zorgen voor veel minder rook in huis (stijgende levensverwachting!) en het eten is ook nog eens sneller klaar.
  • De oventjes zijn zuiniger, waardoor er tot 65% minder brandstof nodig is. De bewoners hoeven nu maar 2x per week op pad voor brandstof, in plaats van elke dag.
  • Omdat er minder hout gekapt wordt, is de kans ook groter dat de natuurlijke omgeving weer in ere kan worden hersteld.

Die oventjes zijn trouwens niet gratis. Wat gratis verkregen wordt, heeft voor de eigenaar geen waarde en daardoor is de kans groot dat het gebruik van het oventje in het slop raakt. Daarom moeten gezinnen een deel van het oventje zelf betalen; dat kan door 250 roepies te betalen (een gemiddeld maandinkomen is zo’n 1200 roepies) of door werk-uren van henzelf ter beschikking te stellen. ING Vysya Foundation laat het ook niet bij het bouwen van het oventje; na oplevering keren ze terug om de vrouw des huizes uit te leggen hoe ze het oventje moet gebruiken. Door per dorpje één of een paar oventjes te bouwen, ontstaat nieuwsgierigheid en zelfs vraag naar de oventjes. Daarmee wordt een veel hogere acceptatiegraad bereikt dan wanneer de Foundation als een soort zendelingen overal oventjes zou neerplempen.

Eén oventje kost 1200 roepies, oftewel nog geen 20 euro. Dat maakte dat we niet twijfelden om ieder persoonlijk nog een oventje te sponsoren. ING Vysya mag volgende week dus om precies te zijn 105 oventjes bouwen!

De chulha in actie!

Zijn met het bouwen van die oventjes dan alle problemen van zo’n dorpje opgelost? Helaas niet. Uit het feit dat de uitleg van de werking van de oventjes aan de vrouw des huizes wordt gedaan, kan je opmaken dat het traditionele rollenpatroon in deze dorpjes nog altijd van toepassing is. De man is dan ook degene die op het land werkt en zorgt voor de inkomsten. Helaas is er, zeker in de landelijke gebieden, sprake van drank- en gokverslaving onder de mannen. Het loon dat de man net uitbetaald heeft gekregen, blijft daarom vaak voor de duur van enkele honderden meters in zijn zak zitten. Na die enkele honderden meters komt hij, buiten de poorten van de boerderij of fabriek waar hij werkt, een kroeg tegen waar de hardverdiende roepies worden omgezet in drank. Fnuikend is tenslotte dat de kroeg in kwestie vaak eigendom is van de fabrieks- of landeigenaar…

Het zijn onder meer deze gezinnen waar de eerder genoemde Sukrupa Foundation zich met haar initiatief op richt. Kinderen die op jonge leeftijd moeten werken om het gezinsinkomen aan te zuiveren omdat vader het net verdiende loon opzuipt, worden opgenomen in een programma waardoor hun scholing geborgd wordt. Dat gaat niet soepel; na de pak ‘m beet 8 uur scholing verblijft een kind nog eens 16 uur in de huiselijke omgeving. Omdat deze kinderen zogenaamde ‘first generation learners’ zijn vindt er van huis uit totaal geen stimulans plaats om te leren.

De tijd zal uitwijzen of het ideaal van Sukrupa Foundation – “breaking the poverty cycle for these individuals and their families by creating opportunities so that they are able to integrate fully as participants and contributors in mainstream society” verwezenlijkt zal worden. Misschien zien we het nog gebeuren in ons leven, en anders misschien tijdens dat van onze kinderen, voor wie werk in hun jeugd hooguit zal neerkomen op meehelpen in het huishouden, vakantiewerk of vakkenvullen in de supermarkt.

Advertenties

One thought on “De schoorsteen moet roken!

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s